Bảo vệ chống chạm điện trực tiếp

Bảo vệ chống chạm điện trực tiếp

Bảo vệ chống chạm điện trực tiếp

IEC và các tiêu chuẩn quốc gia thường phân biệt hai loại bảo vệ:

  • Toàn bộ (Sử dụng cách nhiệt, tủ điện)
  • Từng phần hoặc riêng biệt

Hai biện pháp bảo vệ cơ bản thường được áp dụng để bảo vệ chống những nguy hiểm do chạm gián tiếp là:

  • Ngăng ngừa sự tiếp xúc phần mang điện kiểu vật lý bằng rào chắn, bằng chất cách nhiệt, khoá không cho thao tác,..

Bảo vệ phụ khi chạm trực tiếp xảy ra do các biệt pháp bảo vệ nêu trên bị hư hỏng. Bảo vệ này dựa trên thiết bị chống dòng rò có độ nhạy cao (L△n=30 mA) và thời gian cắt nhanh. Những thiết bị này đạt hiệu quả rất cao trong phần lớn các trường họp chạm trực tiếp.

1. Bảo vệ chống chạm điện trực tiếp

Bảo vệ bằng cách bọc cách điện các phần có điện: Biệt pháp bảo vệ này bao gồm lớp các điện tuân theo các tiêu chuẩn liên quan ( Vd: bảo vệ chống chạm điện trực tiếp thường thấy của cáp 3 pha có vỏ bọc bên ngoài ). Các loại sơn thông thường, sơn mài, và vecni sẽ không cung cấp mức độ bảo vệ thích hợp.

– Bảo vệ bằng rào chắn hoặc tủ điện kính: Biện pháp này đang được áp dụng rộng rãi, vì có nhiều bộ phận và vật liệu được lắp trong các tủ, trên các cột điện, tủ điều khiển và tủ phân phối. Để cung cấp đủ mức bảo vệ hiệu quả chống những nguy hiểm do chạm trực tiếp, những thiết bị này cần phải có cấp bảo vệ thấp nhất tương đương IP 2X hoặc IP XXB.

Cách ly bằng tủ điện

VD cách ly bằng tủ điện

Hơn nữa, phần mở được trong một tủ điện (Cửa chính, mặt tủ phía trước, ngăn kéo,..) chỉ được phép tháo ra, mở hoặc rút ra khi:

  • Sử dụng chìa khoá hoặc dụng cụ chuyên dùng.
  • Sau khi cách ly hoàn toàn với các phần mang điện trong tủ.
  • Cùng với việc chèn tự động một màng chắn kim loại, màn chắn này chỉ có thể tháo ra được bằng chìa khoá hoặc thiết bị chuyên dùng. Vỏ kim loại của tủ điện và tất cả màn kim loại có thể tháo được phải được nối đẳng thế với dây nối đất bảo vệ của mạng điện.

– Các biện pháp bảo vệ toàn phần:

  • Bảo vệ bằng cách sử dụng chướng ngại vật, hoặc đặt ngoài tầm với tới: Biện pháp bảo vệ này chỉ áp dụng ở những vị trí mà người có thẩm quyền hoặc người có chuyên môn mới được phép thao tác. Việc áp dụng biện pháp bảo vệ này được mô tả chi tiết trong tiêu chuẩn IEC 60364-4-41
  • Bảo vệ bằng cách sử dụng điện áp cực thấp SELV (Safety Extra-Low Voltage) hoặc bằng cách giới hạn năng lượng phóng điện: Các biện pháp này chỉ được áp dụng trong mạch công suất thấp, và trong những trường hợp đặt biệt.

2. Biện pháp phụ bảo vệ chống chạm điện trực tiếp

Tất cả các biện pháp bảo vệ đã nêu trên có thể nói đã đủ để ngăn ngừa chạm điện, tuy nhiên kinh nghiệm vận hành cho thấy có nhiều nguyên nhân có thể dẫn đến sai sót như:

  • Thiếu sự bảo trì thích hợp.
  • Do bất cẩn, vô ý.
  • Cách điện bị giảm bình thường (hoặc bất thường) và bị rách chỗ bọc cách điện; do bị gập lại và trầy xước ở các đầu nối.
  • Do vô tình chạm vào điện.
  • Do bị ngập nước,.. Đây là tình trạng nếu kéo dài thì cách điện không còn hiệu quả nữa.

Để bảo vệ người sử dụng trong những trường hợp như vậy, một thiết bị bảo vệ có độ nhạy cao và tác động nhanh, dựa trên việc kiểm tra dòng rò đối với đất (dòng này có thể hoặc không thể đi qua cơ thể người hoặc súc vật), được sử dụng để cắt nguồn một cách tự động, và tủ nhanh để tránh tổn thương, hoặc tử vong đối với người khoẻ mạnh bình thường do dòng điện chạy qua cơ thể.

RCD có độ nhạy cao

Những thiết bị này hoạt động dựa trên nguyên tắc đo dòng so lệch, xảy ra khi có sự khác biệt giữa dòng vào và ra khỏi mạch điện (đối với hệ thống được cấp điện từ một nguồn có nối đất). Dòng rò phải chạy xuống đất, hoặc qua chỗ cách điện bị hỏng hoặc qua việt tiếp xúc với vật có nối đất ví dụ như người chạm vào dây dẫn có điện.

Các thiết bị bảo vệ chống dòng rò chuẩn, như các RCDs, có ngưỡng dòng so lệch 30mA đủ độ nhạy thích hợp để bảo vệ chống chạm điện trực tiếp. 

Theo tiêu chuẩn IEC 60364-4-41, bảo vệ phụ bằng các RCD có độ nhạy cao ( L△n=30 mA ) phải được lắp đặt đối với các mạch cấp nguồn cho ổ cắm có dòng định mức ≤ 20A tại mọi vị trí, và đối với các mạch cấp nguồn cho ổ cắm có dòng định mức ≤ 32A sử dụng ngoài trời.

Biện pháp bảo vệ phụ này được yêu cầu ở vài quốc gia đối với mạch ổ cắm có dòng định mức cao tới 32A và ngay cả mức cao hơn ở nơi ẩm ướt hoặc làm việc tạm thời (như ở công trường).

Cũng cần khuyến cáo rằng nên giới hạn số ổ cắm được bảo vệ bởi RCD (vd 10 ổ cắm được bảo vệ chung bởi một RCD)

Liên hệ:

Dịch Vụ Kỹ Thuật Samtech JSC

  • Hotline: 0888 511 616
  • Khu vực: HCM
  • Samtechjsc.com
  • Email: sales@samtechjsc.com

0888511616